مسيح ذبيحى
مقدمه 2
استرآبادنامه ( سه سفرنامه ، وقفنامه وسرگذشت ) ( فارسى )
كتابخانهء ملّى به شمارهء 749 / 1230 محفوظ و فيلمى از آن به شمارهء 1699 ( ف ) در كتابخانهء مركزى دانشگاه تهران موجود است . 3 . شرح حال علما و ادباى استرآباد تأليف محمد صالح بن محمد تقى بن محمد اسماعيل استرآبادى متخلص به برهان در سال 1294 هجرى قمرى است كه نسخهء آن ابتدا متعلق به كتابخانهء اعتضاد السلطنه وزير علوم بود و در سال 1298 به كتابخانهء محمد حسن خان صنيع الدّوله منتقل شد و با رسائل ديگر « 1 » در يك مجلد تجليد گرديد و پس از سالهاى دراز به ملكيت كتابخانهء ملك ( حاج حسين آقا ) در آمد و اكنون در آنجا به شمارهء 4330 محفوظ است . اين رساله را آقاى مسيح ذبيحى استخراج و در مجموعهء گرگان سرزمين طلاى سفيد به چاپ رسانيد . ولى چون آن كتاب در دسترس علاقهمندان قرار نگرفت تجديد طبعش در « استرآباد نامه » لازم آمد . 4 . ترجمهء سفرنامهاى است كه از كلنل لوات انگليسى C . Bedesfordlovett كه در سالهاى 1298 - 1299 قمرى در گرگان سفر كرد و شرح مسافرت خود را به انگليسى نوشت و در همان زمانها به فارسى ترجمه شد . نسخهاى از آن را سابقا من داشتم كه به كتابخانهء مركزى دانشگاه دادم و نسخهاى براى خود برداشته بودم و مناسب ديدم كه در استرآباد نامه به چاپ برسانم . 5 . متن سه وقف نامه است كه سواد آنها را آقاى ذبيحى در گرگان ديده و با وقف نامههاى ديگرى استنساخ كرده است . فعلا همين سه را به چاپ رسانيدهايم و بقيّه را به انضمام اسناد و قبالجات متعدّدى كه اخيرا توسط ايشان جمع آورى شده است در مجلد جداگانهاى چاپ خواهيم كرد .
--> ( 1 ) . ازين نوع كتابها و رسايل كه دربارهء شهرهاى ايران در عصر ناصرى تأليف مىشد و پايهء كار مرآت البلدان قرار گرفت هشت مجلد هم اكنون در كتابخانهء بيوتات سلطنتى است .